Nhận định - Dự báo

Mức dự trữ xăng dầu của Việt Nam, theo ước tính, hiện chỉ tương đương 20-30 ngày nhập ròng, thấp hơn đáng kể so với chuẩn an toàn quốc tế. Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động, việc nâng cao năng lực dự trữ không chỉ là yêu cầu cấp thiết, mà còn là bài toán lớn về vốn, hạ tầng và cơ chế phối hợp giữa Nhà nước và doanh nghiệp.

Đằng sau mỗi bước tiến công nghệ hạt nhân luôn là một nền tảng chính sách vững chắc được chính phủ xây dựng và hậu thuẫn trên nhiều phương diện. Hoa Kỳ - quốc gia dẫn đầu thế giới về số lượng công nghệ lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR) được thiết kế và phát triển, cũng không phải ngoại lệ. Câu hỏi đặt ra là: Nhờ đâu Hoa Kỳ luôn giữ được vị thế trong một thế giới công nghệ luôn chuyển động? Liệu quốc gia này chỉ thuần túy dựa vào những kinh nghiệm công nghệ tích lũy trong 7 thập niên phát triển công nghệ hạt nhân? Có phải quá trình phát triển đầy cạnh tranh với những quốc gia có nền tảng hạt nhân vững vàng như Nga, hay những quốc gia đầy tham vọng vươn lên như Trung Quốc cũng là yếu tố quan trọng thúc đẩy công nghệ hạt nhân Hoa Kỳ tiến tới mốc xa hơn?

Xung đột giữa liên minh Hoa Kỳ - Israel và Iran đã tạo ra “cú sốc năng lượng” mới, đặc biệt khi eo biển Hormuz bị phong tỏa. Nhân sự kiện này trang tin trực tuyến Úc - Rogermontgomery (RMC) đã cập nhật hai kịch bản cốt lõi liên quan đến thị trường năng lượng toàn cầu trong ngắn hạn và tương lai tới.

Ngày 23/3/2026, Việt Nam và Liên bang Nga đã ký Hiệp định liên Chính phủ về hợp tác xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên trên lãnh thổ Việt Nam. Theo các thông tin ban đầu, dự án Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1 dự kiến gồm hai tổ máy, với tổng công suất khoảng 2.400 MW, sử dụng công nghệ lò phản ứng VVER-1200 do Nga phát triển. Nhân sự kiện này, chuyên gia Tạp chí Năng lượng Việt Nam có một số nhận định ban đầu về các tác động đến hệ sinh thái công nghệ cao cho nền kinh tế, cũng như vai trò của điện hạt nhân trong chiến lược năng lượng dài hạn ở nước ta... để bạn đọc cùng tham khảo.

Trong cuộc họp với báo chí ngày 13/3/2026, ông Miguel Mario Díaz-Canel Bermúdez - Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Cuba, kiêm Chủ tịch nước Cộng hòa đã thông báo khá chi tiết về tình hình điện và năng lượng của Cuba. Ông cho biết: Cuba đang hết sức nỗ lực để khắc phục tình trạng bị cấm vận nhiên liệu. Nhưng lưới điện Cuba vẫn sập vào ngày 16/3/2026. Ngay trong bài phát biểu của ông Miguel M. Díaz-Canel Bermúdez đã thấy những yếu tố khiến lưới điện không chỉ thiếu công suất mà còn mất ổn định.

Cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI (nhiệm kỳ 2026-2031) đã thành công tốt đẹp. Theo Nghị quyết của Hội đồng bầu cử Quốc gia được công bố chiều ngày 21/3/2026, bà Nguyễn Thị Thanh Bình - Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA) đã đắc cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI, nhiệm kỳ 2026 -2031.

TerraPower đã đi vào lịch sử công nghệ hạt nhân Hoa Kỳ khi được Cơ quan Pháp quy Quốc gia Hoa Kỳ (NRC) chính thức cấp phép vào ngày 5/3/2026. Mặc dù không phải là lò SMR đầu tiên trên thế giới được cấp phép thương mại, nhưng với những gì đã diễn ra, TerraPower đã gợi mở rất nhiều vấn đề thảo luận, trao đổi và những bài học kinh nghiệm mà những quốc gia phát triển điện hạt nhân, trong đó có Việt Nam, có thể soi chiếu, học hỏi.

Các cuộc chiến như Ukraine, Iran diễn ra hiện nay ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh và các hoạt động kinh tế toàn cầu. Đặc biệt là gây gián đoạn nguồn cung năng lượng khiến các quốc gia cần phải suy nghĩ lại về cách tìm kiếm nguồn cho phát triển và tăng trưởng bền vững.

Cuộc tấn công của Hoa Kỳ và Israel vào Iran đã gây ra lo ngại giá dầu mỏ sẽ lên cao. Ngay sau khi chiến tranh xảy ra, Iran tuyên bố chặn tàu chở hàng qua eo biển Hormuz - nơi 20% dầu mỏ và khí đốt của toàn thế giới đi qua. Tạp chí Năng lượng Việt Nam tổng hợp, đánh giá một số tác động của cuộc chiến tới thị trường năng lượng Việt Nam.

Cuộc chiến liên minh Hoa Kỳ và Israel nhằm vào Iran đã, đang làm thay đổi cục diện an ninh Trung Đông, tác động không nhỏ đến lĩnh vực kinh tế toàn cầu, trong đó có an ninh năng lượng. Dưới đây là những nguy cơ của cuộc chiến tác động tới ngành năng lượng châu Á, cùng các biện pháp điều hành của Chính phủ và kích hoạt ưu tiên dự trữ dầu thô trong nước từ các doanh nghiệp...

Ngay sau khi xảy ra xung đột tại Ukraine, Liên minh châu Âu (EU) vốn đã gặp vấn đề về năng lượng. Nay cuộc chiến giữa liên minh Hoa Kỳ - Israel diễn ra tại vùng Vịnh khiến kế hoạch năng lượng của EU trở nên tồi tệ hơn. Dưới đây, những nguy cơ hiện hữu vừa được Tạp chí Năng lượng Việt Nam cập nhật dựa trên tình hình cuộc chiến tại khu vực này.

Bài báo này trình bày một phân tích toàn diện về triển vọng năng lượng của Việt Nam đến năm 2060 dựa trên dự báo từ Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng châu Á - Thái Bình Dương (APERC). Mô hình dự báo so sánh hai kịch bản chính: Kịch bản tham chiếu (REF) và Kịch bản mục tiêu (TGT), để làm nổi bật những thách thức, cơ hội trong việc cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, an ninh năng lượng và các cam kết khí hậu quốc tế. Kết quả cho thấy: Để đạt được mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, Việt Nam cần thực hiện những thay đổi mang tính cấu trúc sâu rộng trong cơ cấu nguồn điện, điện khí hóa giao thông vận tải và phát triển nhiên liệu hydrogen, với tổng chi phí ước tính lên tới 3,6 nghìn tỷ USD trong giai đoạn 2025-2060.

Như chúng ta đều biết, Quốc hội Venezuela vừa thông qua cải cách Luật Dầu khí - mở cửa cho các doanh nghiệp tư nhân, tạo ra nhiều cơ hội đầu tư mới trong lĩnh vực dầu mỏ. Thế nhưng, theo các nhà quan sát: “Những cơ hội đầu tư đang xuất hiện tại Venezuela đều nằm dưới sự kiểm soát chặt chẽ của Chính phủ Hoa Kỳ, cơ hội đó dường như dành cho các doanh nghiệp Hoa Kỳ, mà chưa phải cho các doanh nghiệp cạnh tranh của các quốc gia khác”. Đây chính là trở ngại lớn nhất.

Lĩnh vực phân phối điện đang chuyển từ hình thức truyền tải một chiều, sang điều phối hai chiều khi các công ty điện lực triển khai trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống lưu trữ, cơ sở hạ tầng mô-đun, internet vạn vật (IoT), lưới điện siêu nhỏ và giao dịch nhanh hơn. Dưới đây Tạp chí Năng lượng Việt Nam tóm tắt Báo cáo mang tên Power Distribution Industry Trend Report (BDIT) của nền tảng Startus-insights, chuyên về khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo toàn cầu của Áo, công bố mới đây để bạn đọc cùng tham khảo.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu đang trở thành thách thức cấp bách, việc tìm kiếm các giải pháp nhiên liệu thay thế không phát thải CO2 trong ngành nhiệt điện là một ưu tiên chiến lược của một số quốc gia, trong đó có Việt Nam. Theo quy hoạch điện VIII điều chỉnh, định hướng đến năm 2050 không còn sử dụng điện than để phát điện, chuyển hoàn toàn sang sử dụng sinh khối/amoniac với tổng công suất 25.798 MW. Bài báo này trình bày chi tiết về dự án thử nghiệm trình diễn đốt kèm 20% amoniac quy mô lớn tại tổ máy số 4 (công suất 1.000 MW) thuộc Nhà máy Nhiệt điện Hekinan (Nhật Bản), do Tập đoàn IHI và JERA phối hợp thực hiện. Kết quả thực nghiệm đã khẳng định rằng: Công nghệ này không chỉ giúp giảm trực tiếp 20% lượng phát thải CO2, mà còn duy trì nồng độ NOx và các hợp chất gây ô nhiễm khác ở mức tương đương, hoặc thấp hơn so với sử dụng than truyền thống. Đây là bước đi tiên phong, đặt nền móng vững chắc cho việc thương mại hóa công nghệ amoniac trong lộ trình trung hòa carbon vào năm 2050.