Cơ chế bán sản lượng điện dư từ năng lượng mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ)

Điện mặt trời chuẩn Nhật cho hộ gia đình: Panasonic hướng đến mục tiêu tăng trưởng 50%/năm Trong một bước đi chiến lược được xem là dấu mốc quan trọng tại thị trường Việt Nam, Công ty TNHH Panasonic Electric Works Việt Nam - thành viên chủ lực của Tập đoàn Panasonic Holdings - đã chính thức mở rộng danh mục giải pháp từ các thiết bị điện xây dựng sang lĩnh vực năng lượng tái tạo. Bước đi đầu tiên trong chiến lược này là phát triển giải pháp điện mặt trời áp mái dành cho hộ gia đình và doanh nghiệp. Đây không chỉ là sự mở rộng danh mục sản phẩm, mà còn thể hiện tầm nhìn dài hạn của Panasonic trong việc đón đầu xu hướng chuyển dịch năng lượng xanh, đồng hành cùng các chính sách thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo và mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) của Việt Nam.

Theo Nghị định số 243/2026/NĐ-CP: Điện mặt trời mái nhà là điện được sản xuất từ các tấm quang điện theo nguyên lý biến đổi từ quang năng thành điện năng, được lắp đặt trên mái của công trình xây dựng là nhà, hoặc có kết cấu dạng nhà, kết nối với thiết bị điện và phục vụ cho hoạt động phát điện.

Một trong các nội dung đáng chú ý tại Nghị định số 243/2026/NĐ-CP là việc sửa đổi, bổ sung Điều 14 Nghị định số 58/2025/NĐ-CP về cơ chế mua bán sản lượng điện dư. Theo đó, nguồn điện mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ) được bán sản lượng điện dư theo quy định tại Nghị định này gồm:

1. Nguồn điện mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ) của hộ gia đình sử dụng nhà ở riêng lẻ.

2. Nguồn điện mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ) đấu nối với hệ thống điện quốc gia tại cấp điện áp hạ áp.

3. Nguồn điện mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ) lắp đặt tại khu vực miền núi, biên giới, hải đảo có lưới điện, nhưng chưa đấu nối, liên kết với hệ thống điện quốc gia.

5. Nguồn điện mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ) lắp đặt tại công trình là tài sản công. Việc mua bán sản lượng điện dư của nguồn điện này phải bảo đảm tuân thủ quy định tại Nghị định này, quy định pháp luật về quản lý, sử dụng tài sản công, quy định pháp luật khác có liên quan và phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của bên bán điện dư.

6. Nguồn điện mặt trời mái nhà (tự sản xuất, tự tiêu thụ) khác có đấu nối với hệ thống điện quốc gia và thuộc quy mô công suất phát triển trong quy hoạch phát triển điện lực, kế hoạch thực hiện quy hoạch phát triển điện lực, phương án phát triển mạng lưới cấp điện trong quy hoạch tỉnh.

Sản lượng điện dư được mua bán giữa bên mua điện dư và bên bán điện dư bao gồm sản lượng điện dư của nguồn điện mặt trời mái nhà và sản lượng điện từ hệ thống lưu trữ điện được tích điện từ nguồn điện mặt trời mái nhà (nếu có). Sản lượng điện dư được xác định tại đầu ra của bộ chuyển đổi nghịch lưu (inverter) và được mua bán theo quy định sau:

- Sản lượng điện dư được mua bán theo thỏa thuận giữa hai bên, nhưng không vượt quá 50% sản lượng điện phát tại đầu ra của nguồn điện mặt trời mái nhà theo cường độ bức xạ. (Theo quy định trước đây tại Nghị định 58/2025/NĐ-CP, thì tỷ lệ này là 20%).

- Từ ngày Nghị định này có hiệu lực đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2030, hai bên được thỏa thuận để mua bán sản lượng điện dư với tỷ lệ cao hơn 50% sản lượng điện phát tại đầu ra của nguồn điện mặt trời mái nhà theo cường độ bức xạ trong trường hợp lưới điện tại khu vực đấu nối bảo đảm khả năng tiếp nhận, việc mua bán sản lượng điện dư đáp ứng điều kiện vận hành an toàn lưới điện và phương thức vận hành hệ thống điện theo quy định.

- Đối với khu vực miền núi, biên giới, hải đảo chưa được cấp điện từ hệ thống điện quốc gia, thì không giới hạn sản lượng điện dư được mua, bán. Sản lượng điện dư được thanh toán là toàn bộ điện năng phát lên lưới điện của bên mua điện dư được đo đếm tại công tơ. Kể từ thời điểm khu vực này được cấp điện từ hệ thống điện quốc gia, việc mua bán sản lượng điện dư thực hiện theo quy định tại Điểm a, hoặc Điểm b khoản này (tùy theo thời điểm áp dụng)./.

BBT TẠP CHÍ NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM