Tình hình triển khai dự án Nhà máy điện LNG Sơn Mỹ 1 và 2 (cập nhật 26/3/2026)

Bộ Công Thương đang xem xét Báo cáo đề xuất hiện thực hóa một số dự án nguồn điện lớn Thực hiện Quy chế làm việc của Chính phủ ban hành kèm theo Nghị định 39/2022/NĐ-CP, Văn phòng Chính phủ vừa chuyển Báo cáo kiến nghị của Ban tổ chức Diễn đàn “Hiện thực hóa các mục tiêu tại Nghị quyết số 70 của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia” [*] đến Bộ Công Thương để nghiên cứu, xử lý theo thẩm quyền, đảm bảo đúng quy định. Được biết, hiện cơ quan chuyên môn của Bộ Công Thương đang nghiên cứu, tổng hợp các nội dung liên quan để báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

Hai dự án nhiệt điện sử dụng khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG) Sơn Mỹ có tổng công suất 4.500 MW (Sơn Mỹ 1 là 2.250 MW và Sơn Mỹ 2 là 2.250 MW) đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt trong Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII và các quy hoạch điện trước đây. Hai dự án trên thuộc danh mục được Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo Nhà nước các chương trình, công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành năng lượng theo dõi, chỉ đạo định kỳ hằng tháng.

Dự án Nhà máy nhiệt điện BOT Sơn Mỹ 1 do tổ hợp nhà đầu tư EDF - Kyushu - Sojitz - Pacific làm chủ đầu tư, có tổng tổng vốn đầu tư khoảng 48.457 tỷ đồng. Còn với dự án Nhà máy Nhiệt điện LNG Sơn Mỹ 2 do Tập đoàn AES (Hoa Kỳ) làm chủ đầu tư, có tổng vốn đầu tư khoảng 50.432 tỷ đồng. Cả hai dự án được xây dựng đặt tại xã Sơn Mỹ, tỉnh Lâm Đồng (thuộc huyện Hàm Tân, Bình Thuận cũ).

Đến thời điểm hiện nay, cả hai dự án vẫn chưa triển khai xây dựng, hiện đang chờ Bộ Công Thương phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi. Theo kế hoạch, cả hai dự án dự kiến hoàn thành và đưa vào vận hành trong năm 2028 (theo tiến độ tại Quyết định chủ trương đầu tư của Bộ Công Thương). Tuy nhiên, hiện tại vẫn còn vướng nhiều khó khăn nên chưa thể triển khai đúng thời hạn.

Tại cuộc họp đánh giá tình hình triển khai dự án Nhà máy Nhiệt điện LNG Sơn Mỹ 1 và 2 của UBND tỉnh Lâm Đồng, ngày 25/3/2026, các bên liên quan đã xác định vướng mắc là do công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng thuộc trách nhiệm của Khu công nghiệp Sơn Mỹ 1 (IPICO) và chủ đầu tư Khu công nghiệp Sơn Mỹ kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án. Các vấn đề pháp lý liên quan đến đất đai chưa được tháo gỡ, do đó các nhà đầu tư chưa thể đàm phán, ký kết hợp đồng thuê lại đất với IPICO.

Dự án Khu Công nghiệp Sơn Mỹ 1 có tổng vốn đầu tư đăng ký 2.300 tỷ đồng, quy mô diện tích 1.070 ha. Riêng khu vực ưu tiên 375 ha (trong đó hơn 226 ha hiện có 7 tổ chức kinh tế đang sử dụng đất).

Theo báo cáo của các cơ quan chức năng, kinh phí bồi thường, hỗ trợ đối với 7 tổ chức trong Khu công nghiệp Sơn Mỹ đã được xác định theo quy định. Tuy nhiên, vẫn còn một số khoản chi phí chưa được bồi thường, hỗ trợ và phía doanh nghiệp đề nghị bổ sung (tiền bồi thường về đất, chi phí hỗ trợ công đào ao, bồi thường hệ thống điện đã đầu tư).

Nguyên nhân chưa bồi thường là do doanh nghiệp chưa cung cấp đầy đủ hồ sơ, chứng từ theo quy định, nên cơ quan chức năng chưa có cơ sở để tính toán, xem xét bổ sung.

Hiện nay, một số tổ chức chưa đồng ý nhận tiền bồi thường đã khởi kiện tại Tòa án Nhân dân tỉnh Lâm Đồng.

Cùng với đó là các cơ chế, chính sách pháp lý đối với dự án điện LNG theo hợp đồng BOT hiện chưa đầy đủ, thiếu tính khả thi để thu xếp vốn quốc tế. Các nội dung như cơ chế bao tiêu sản lượng điện phát của dự án, chuyển ngang giá khí sang giá điện, bảo lãnh chuyển đổi ngoại tệ, bảo lãnh khả năng thanh toán của Tập đoàn Điện lực Việt Nam chưa được quy định rõ ràng.

Mặc dù Bộ Công Thương đã đề xuất các cơ chế, chính sách nhằm tháo gỡ khó khăn cho các dự án BOT điện trong dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026-2030, tuy nhiên, khi Nghị quyết số 253/2025/QH15 được Quốc hội thông qua, các nội dung này chưa được đưa vào, dẫn đến vướng mắc của các dự án Sơn Mỹ 1-2 chưa được giải quyết.

Trước những vướng mắc nêu trên, ngày 25/3/2026, ông Lê Trọng Yên - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Lâm Đồng đã giao Sở Công Thương chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, địa phương và các đơn vị liên quan căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao, chủ động triển khai các công việc được phân công. Tăng cường phối hợp, hỗ trợ đẩy nhanh công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, bảo đảm bàn giao quỹ đất thực hiện dự án đồng bộ với tiến độ triển khai.

Đối với các chủ đầu tư dự án Nhà máy Nhiệt điện BOT Sơn Mỹ 1, Sơn Mỹ 2, UBND tỉnh Lâm Đồng yêu cầu chủ động làm việc trực tiếp với Bộ Tài chính, Bộ Công Thương để được hướng dẫn cụ thể về điều kiện ưu đãi đầu tư, bảo đảm đầu tư và các nội dung liên quan. Từ đó, có cơ sở để sớm hoàn thiện cơ chế, chính sách phù hợp, tạo điều kiện thuận lợi triển khai hiệu quả các dự án trong thời gian tới./.

BBT TẠP CHÍ NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM