Cuộc thi ý tưởng công nghệ hạt nhân Global Hackatom (LB Nga) tại Việt Nam

Hiệp định Việt Nam - LB Nga về điện hạt nhân và một số nhận định ban đầu về các cơ hội của Việt Nam Ngày 23/3/2026, Việt Nam và Liên bang Nga đã ký Hiệp định liên Chính phủ về hợp tác xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên trên lãnh thổ Việt Nam. Theo các thông tin ban đầu, dự án Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1 dự kiến gồm hai tổ máy, với tổng công suất khoảng 2.400 MW, sử dụng công nghệ lò phản ứng VVER-1200 do Nga phát triển. Nhân sự kiện này, chuyên gia Tạp chí Năng lượng Việt Nam có một số nhận định ban đầu về các tác động đến hệ sinh thái công nghệ cao cho nền kinh tế, cũng như vai trò của điện hạt nhân trong chiến lược năng lượng dài hạn ở nước ta... để bạn đọc cùng tham khảo.

Cuộc thi ý tưởng công nghệ hạt nhân Global Hackatom tại Việt Nam.

Global HackAtom là cuộc thi quốc tế do Rosatom khởi xướng dành cho sinh viên, trong đó các đội tham gia sẽ cùng nhau tìm ra giải pháp tối ưu cho các bài toán trong lĩnh vực hạt nhân (trong vòng 24 giờ). Trong suốt 5 năm triển khai, dự án Global HackAtom đã được tổ chức tại nhiều quốc gia trên thế giới, với tổng hàng nghìn người tham gia. Cuộc thi đã trở thành một truyền thống của Rosatom.

Nội dung các lần thi xoay quanh công nghệ hạt nhân. Đây là lần đầu tiên vòng quốc gia được tổ chức tại Việt Nam. Vòng quốc tế sẽ được tổ chức tại Nga vào tháng 9/2026. Đội chiến thắng trong cuộc thi quốc gia sẽ được Rosatom tài trợ để tham gia vòng quốc tế, gặp gỡ và trình bày dự án của mình trên đấu trường quốc tế.

Cuộc thi được tổ chức trong bối cảnh hết sức phù hợp khi hai Chính phủ Việt Nam và Nga vừa ký Hiệp định để Rosatom xây dựng nhà máy điện hạt nhân đầu tiên của Việt Nam. Việt Nam cần một đội ngũ cán bộ lên tới hàng ngàn chuyên viên về ngành công nghệ hạt nhân, năng lượng hạt nhân.

Phó GS, TS. Ngạc An Bang - Hiệu phó HUS.

Phát biểu khai mạc, Phó GS, TS. Ngạc An Bang - Hiệu phó HUS nhấn mạnh: “Đại học Khoa học tự nhiên - Đại học Quốc gia đã hợp tác chặt chẽ với Đại học Bách khoa Tomsk để tổ chức sự kiện này, cùng Rosatom, Vinatom, Varans và các chuyên gia. Việt Nam, cụ thể là Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN) sẽ cần 4.000 chuyên gia để phát triển điện hạt nhân và các kỹ thuật hạt nhân. Đại học Quốc gia là 1 trong 11 đại học được chính phủ giao đào tạo các chuyên gia ngành năng lượng nguyên tử. Đại học Tomsk giúp hợp tác đào tạo các giáo viên nguồn cho Đại học Quốc gia. Sự kiện này sẽ là cơ hội để các bạn sinh viên từ 10 trường đại học có thể học trực tiếp từ các chuyên gia”.

Ông V. V. Murashkin - Bí thư thứ nhất Đại sứ quán Nga tại Việt Nam.

Ông V. V. Murashkin - Bí thư thứ nhất Đại sứ quán Nga tại Việt Nam cho biết: Có 1.000 suất học bổng cho sinh viên Việt Nam học tại Liên bang Nga, trong số đó có nhiều học bổng do Rosatom tài trợ đang chờ đón các bạn trẻ Việt Nam theo học về khoa học công nghệ hạt nhân.

Ông Dmitri Raspopin - Giám đốc Rosatom tại Việt Nam.

Ông Dmitri Raspopin - Giám đốc Rosatom tại Việt Nam cho biết: Rosatom không chỉ dẫn đầu ngành năng lượng hạt nhân, mà tham gia đầy đủ các lĩnh vực hạt nhân và năng lượng khác. Chủ đề cuộc thi hôm nay là y học hạt nhân là một lĩnh vực quan trọng mà Rosatom sở hữu nhiều công nghệ gốc.

Đại học Bách khoa Tomsk tham gia tổ chức cuộc thi vì trường có nhiều khoa đào tạo nhiều chuyên ngành - từ nghiên cứu sản xuất đồng vị phóng xạ, đến kỹ sư cho nhà máy điện hạt nhân và nghiên cứu khoa học sâu trong lĩnh vực công nghệ hạt nhân. Đại diện trường khuyến khích các bạn trẻ hãy hết sức sáng tạo. Kỹ thuật hạt nhân không hạn chế tham gia, đặc biệt y học hạt nhân là sức khỏe cho mọi người.

Kỳ này có 18 đội sinh viên Việt Nam từ 10 trường đại học lớn ở Hà Nội, Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh. Các giáo viên của Đại học Bách khoa Tomsk đóng vai trò hướng dẫn khoa học cho các nhóm nếu sinh viên có bất cứ câu hỏi nào đều được hướng dẫn nhiệt tình. Mỗi nhóm có một giáo viên của trường làm trưởng nhóm, nhưng giáo viên đó không được đại diện cho nhóm khi trình bày đề án. Cuộc thi dành sự sáng tạo và khả năng thuyết trình cho sinh viên. Các nhóm sẽ phải thuyết trình bằng tiếng Anh.

Các chủ đề cho đợt thi này (nguyên bản bằng tiếng Anh):

1. Kỹ thuật hạt nhân: Tương lai của y học hạt nhân (Nucleotech: The future of nuclear medicine).

2. AI và chẩn đoán hình ảnh (AI & Imaging).

3. IoT và theo dõi từ xa (IoT & Remote monitoring).

4. Quy trình xử lý bệnh nhân và hậu cần (Patient Flow & Logistics).

5. Cặp song sinh số và cá nhân hóa (Digital twin & personalization.)

Ngay sau khi nhận được các chủ đề cho đợt thi, các đội đã sôi nổi thảo luận. Bài phải nộp bản viết bằng email (vào 7 giờ sáng ngày 27/3/2026) nên các sinh viên đã làm việc nhóm hết cả buổi chiều, buổi tối và cả đêm (cho đến sáng sớm ngày 27/3/2026).

Kết quả giải Nhất thuộc về nhóm HUSAtom - là một trong ba nhóm của Đại học Khoa học tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội với ý tưởng sử dụng AI và chẩn đoán hình ảnh cho phát hiện sớm bệnh ung thư. Đội sẽ được tài trợ đi Nga (tháng 9/2026) để trình bày ý tưởng đề án trong vòng chung kết cuộc thi HackAtom quốc tế.

Hai đội được giải Nhì là đội Vinatom của Đại học VinUni và đội Bách khoa TP. Hồ Chí Minh. Giải ba thuộc về đội Atomic Breath - một trong ba đội tham gia giải của Đại học Y Hà Nội.

Hiệu phó HUS trao quà lưu niệm của trường cho các bên tham gia cuộc thi.

Giải Nhất thuộc về nhóm HUSAtom - là một trong ba nhóm của Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội.

Đại diện Đại học BK Tomsk và Rosatom trao quà cho Hiệu trưởng HUS.

GS, TS. Lê Thanh Sơn - Hiệu trưởng Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội.

Bế mạc cuộc thi, GS, TS. Lê Thanh Sơn - Hiệu trưởng Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội cảm ơn Rosatom, Đại học Bách khoa Tomsk, Vinatom và các giám khảo. Ông hy vọng cuộc thi sẽ được tổ chức hàng năm tại Việt Nam và Đại học Khoa học Tự nhiên sẵn sàng làm chủ nhà cho các cuộc thi tiếp theo./.

ĐÀO NHẬT ĐÌNH