Nhận định - Phản biện

Vốn cho các dự án điện và những vấn đề cấp bách (Kỳ 3)

09:06 |15/02/2014

 - 

Để khắc phục khó khăn trong việc huy động vốn cho các dự án lưới điện phân phối, Chủ tịch HĐTV, kiêm Tổng giám đốc Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVN NPC) Nguyễn Phúc Vinh chia sẻ: "Vấn đề hiệu quả đầu tư phải được ưu tiên hàng đầu trong kế hoạch đầu tư xây dựng từng năm. Do đó, thời điểm này, EVN NPC đã cơ bản hoàn tất việc bố trí theo thứ tự ưu tiên đầu tư các dự án điện từ nay cho đến năm 2020. Tuy nhiên, để tiếp tục đầu tư hoàn chỉnh lưới điện khu vực nông thôn, miền núi, biên giới và hải đảo chúng tôi rất cần có sự hỗ trợ vốn đầu tư từ ngân sách, hoặc các chính sách ưu đãi khác".

>> Vốn cho các dự án điện và những vấn đề cấp bách (Kỳ 2)
>> Vốn cho các dự án điện và những vấn đề cấp bách (Kỳ 1)
>> Hội thảo khoa học "Vốn cho các dự án điện và những vấn đề cấp bách"

PV: Ông có thể cho biết cơ cấu các nguồn vốn, cũng như những trở ngại trong việc huy động các nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ bản của EVN NPC hiện nay?

Ông Nguyễn Phúc Vinh: Hiện nay cũng như trong các năm tới, Tổng công ty có 2 nguồn vốn chính để đầu tư là nguồn vốn khấu hao cơ bản và nguồn vốn vay.

Nguồn vốn khấu hao cơ bản đang chiếm khoảng 43 - 50% tổng nhu cầu vốn đầu tư xây dựng của toàn Tổng công ty. Do từ năm 2006, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã phân cấp cho Tổng công ty (khi đó là Công ty Điện lực 1) phải tự cân đối vốn đầu tư cũng như tự phải quyết định đầu tư đối với các dự án có cấp điện áp từ 110kV trở xuống và hiện nay là quản lý thêm lưới điện 220kV. Do đó, theo tính toán của chúng tôi, bắt đầu từ năm nay nguồn vốn này gần như là không còn.

Còn nguồn vốn vay hiện chiếm khoảng 45 - 54% tổng nhu cầu vốn đầu tư xây dựng của EVN NPC, bao gồm 2 nguồn vốn chính là: vốn vay nước ngoài và vốn vay tín dụng thương mại, với những mặt ưu và nhược điểm của như sau:

Thứ nhất, đối với nguồn vốn vay nước ngoài, tuy có ưu điểm là hạn mức vay lớn, lãi suất vay thấp, thời gian ân hạn cả về trả gốc và lãi dài, lãi suất vay ổn định. Nhưng thực tế thì gần như chúng tôi vẫn chưa thể chủ động trong việc tìm kiếm nguồn vốn này. Với mỗi hiệp định vay lại có những tiêu chí lựa chọn dự án tham gia và điều kiện giải ngân khác nhau. Chung quy lại thủ tục vay thường phức tạp và có những điều kiện riêng của các tổ chức cho vay mà nhiều khi EVN NPC không muốn nhưng vẫn phải chấp nhận.

Hơn nữa, các hiệp định vay có thời hạn giải ngân rất cụ thể, hết thời hạn giải ngân sẽ không được giải ngân nữa, dù hạn mức vay vẫn còn và dự án vẫn chưa hoàn thành. Trong khi đó, các ngân hàng trong nước sẽ không cho vay tiếp đối với các dự án đã được cho vay bởi một nguồn vốn vay khác mặc dù khối lượng còn lại của dự án chưa được giải ngân là khá lớn (có những dự án còn khối lượng cần giải ngân từ 15 - 20 tỷ đồng). Điều này đã gây khó khăn rất lớn cho EVN NPC trong việc cân đối vốn để thanh toán cho các nhà thầu, nhằm hoàn thành dự án và tránh các khiếu kiện của các nhà thầu, gây ảnh hưởng đến uy tín thương hiệu ngành điện.

Theo EVN NPC, đối với nguồn vốn vay tín dụng thương mại trong nước, EVN NPC cũng như các doanh nghiệp khác rất cần chính sách ưu đãi lãi suất vay, có thời gian ân hạn về trả gốc và lãi vay (trong ảnh: EVN NPC và Techcombank ký kết hợp đồng hợp tác)

Trong những năm qua, Tổng công ty đã phải sử dụng khoảng 150 - 200 tỷ đồng mỗi năm từ nguồn vốn khấu hao cơ bản để giải ngân cho phần khối lượng nói trên. Dự kiến trong kế hoạch đầu tư năm 2014 và 2015, mỗi năm chúng tôi phải cân đối khoảng 200 - 300 tỷ đồng để giải quyết vấn đề này.

Thứ hai, nguồn vốn vay tín dụng thương mại trong nước lại có đặc điểm ngược lại với nguồn vốn vay nước ngoài nói trên. Ưu điểm là chúng tôi có thể đàm phán trực tiếp để thực hiện việc vay vốn với các ngân hàng tại bất cứ thời điểm nào khi có nhu cầu. Thêm vào đó, các điều kiện vay đơn giản, không bị ràng buộc điều kiện thời hạn giải ngân và không có các điều kiện đưa vào dự án của các tổ chức cho vay. Tuy nhiên, lãi suất vay cao hơn, không ổn định, không có ân hạn về trả gốc và lãi vay.

PV: Để đảm bảo tính an toàn tài chính trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, EVN NPC đã thực hiện chính sách nào trong hoạt động đầu tư?

Ông Nguyễn Phúc Vinh: Hiện nay để đảm bảo tính hiệu quả trong việc vay vốn để đầu tư, đảm bảo có đủ vốn đầu tư để phục vụ sản xuất, kinh doanh và đặc biệt là để đảm bảo tính linh hoạt trong việc vay vốn để đầu tư, chúng tôi đang sử dụng đồng thời song song cả 2 nguồn vốn vay này. Với những dự án không đáp ứng các tiêu chí cho vay của các tổ chức cho vay nước ngoài, dự án cấp bách, dự án có tổng mức đầu tư nhỏ thì phải sử dụng nguồn vốn vay tín dụng thương mại từ các ngân hàng trong nước.

Vì vậy, trong kế hoạch đầu tư xây dựng của các năm giai đoạn 2013 - 2015, nguồn vốn vay của đơn vị vẫn chủ yếu là nguồn vốn vay nước ngoài và nguồn vốn vay tín dụng thương mại trong nước. Trong đó, nguồn vốn vay nước ngoài chiếm khoảng 46 - 57% tổng nguồn vốn vay trong một năm. Còn nguồn vốn vay tín dụng thương mại trong nước chiếm khoảng 43 - 54% tổng nguồn vốn vay trong một năm.

Tuỳ điều kiện cho vay của 2 nguồn vốn vay này cùng với khả năng vay của mỗi nguồn vốn và nhu cầu đầu tư mỗi năm mà EVN NPC sẽ có chính sách vay vốn hợp lý nhất, nhằm đảm bảo an toàn nhất cho tài chính của toàn Tổng công ty, cũng như việc hoàn thành các chỉ tiêu sản xuất, kinh doanh được giao.

Để khắc phục khó khăn trong việc huy động vốn cho các dự án điện, theo EVN NPC, vấn đề hiệu quả đầu tư phải được ưu tiên hàng đầu trong kế hoạch đầu tư xây dựng từng năm. Do đó, thời điểm này, EVN NPC đã cơ bản hoàn tất việc bố trí theo thứ tự ưu tiên đầu tư các dự án điện từ nay cho đến năm 2020

PV: Để khắc phục những khó khăn về nguồn vốn, EVN NPC đã có các giải pháp gì nhằm đảm bảo bố trí vốn đầu tư xây dựng các dự án điện một cách hợp lý từ nay cho đến năm 2020?

Ông Nguyễn Phúc Vinh: Cũng giống như trong kế hoạch đầu tư năm 2013 vừa qua, vấn đề hiệu quả đầu tư vẫn được đơn vị ưu tiên hàng đầu trong kế hoạch đầu tư của năm 2014 và năm 2015 tới. Theo đó, Tổng công ty sẽ huy động mọi nguồn vốn, đặc biệt là các nguồn vốn vay nước ngoài để triển khai các dự án có hiệu quả đầu tư cao, các dự án bắt buộc phải triển khai thực hiện nhằm tăng giá bán bình quân, giảm tổn thất và nhằm đảm bảo an toàn trong công tác quản lý, vận hành lưới điện.

Do đó, hiện nay Tổng công ty cũng đã có kế hoạch bố trí vốn đầu tư xây dựng theo thứ tự ưu tiên cho giai đoạn từ nay đến năm 2020. Theo đó, sẽ tập trung các công trình 220 kV, 110 kV; cấp điện cho các phụ tải công nghiệp, khu đô thị, khu kinh doanh dịch vụ có giá bán cao; tập trung giải quyết vốn cho các công trình đang thực hiện dở dang để hạn chế tối đa việc nợ khối lượng trong xây dựng cơ bản; các dự án cải tạo hoàn thiện lưới điện hạ áp nông thôn sau tiếp nhận; các dự án mua sắm các trang thiết bị phục vụ sản xuất, kinh doanh đáp ứng số lượng khách hàng tăng lên của đơn vị...

Cùng với đó, đơn vị cũng sẽ tăng cường công tác quản lý, công tác giám sát tiến độ, đánh giá năng lực nhà thầu như: quản lý tiến độ, quản lý chất lượng công trình; phân cấp mạnh mẽ cho các đơn vị; công tác thẩm định kỹ ngay từ đầu hồ sơ dự án, thiết kế bản vẽ thi công; khảo sát kỹ lưỡng tuyến đường dây, hạn chế việc đền bù và thực hiện đầy đủ các thoả thuận cần thiết, tránh được việc điều chỉnh tuyến khi triển khai thi công; ràng buộc trách nhiệm với nhà thầu; chấm dứt hợp đồng ngay với nhà thầu nếu có biểu hiện chậm tiến độ; kiểm tra, phúc tra chất lượng công trình sẽ được thực hiện và xử lý kiên quyết ngay từ giai đoạn đầu nhằm răn đe...

PV: Ông có đề xuất, kiến nghị gì với Chính phủ, cơ quan bộ, ngành để nguồn vốn cho các dự án điện được khơi thông, giúp EVN NPC nói riêng cũng như ngành Điện nói chung có thể tiếp cận thuận tiện hơn?

Ông Nguyễn Phúc Vinh: Đối với nguồn vốn vay nước ngoài, mong muốn của EVN NPC đó là Nhà nước tạo điều kiện hơn nữa để Tổng công ty được trực tiếp ký các hiệp định vay lại với các tổ chức nước ngoài. Cùng với đó, Chính phủ xem xét có cơ chế giải ngân khi hạn mức vay vẫn còn và đơn vị tự được điều hoà vốn các công trình trong hạn mức vay.

Còn đối với nguồn vốn vay tín dụng thương mại trong nước, EVN NPC cũng như các doanh nghiệp khác rất cần chính sách ưu đãi lãi suất vay, có thời gian ân hạn về trả gốc và lãi vay.

Trong thời gian tới, để tiếp tục đầu tư hoàn chỉnh lưới điện đảm bảo sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực nông thôn, miền núi, biên giới và hải đảo ngành điện rất cần có sự tiếp tục quan tâm của Nhà nước trong việc hỗ trợ vốn đầu tư từ ngân sách hoặc các chính sách ưu đãi khác.

PV: Xin cảm ơn ông!

Bảng cân đối vốn ĐTXD của EVN NPC giai đoạn 2013 - 2015

Đơn vị tính: tỷ đồng

Chỉ tiêu

2013

2014

2015

Tổng của 2013-2015

A

Tổng nhu cầu đầu tư

7.778,5

9.059,7

9.849,7

26.687,9

I

Đầu tư thuần

5.918,5

7.159,7

7.749,7

20.827,9

1

Các công trình nguồn điện

2

Lưới điện 500kV

3

Lưới điện 220kV

400,0

510,0

910,0

4

Lưới điện 110kV

1.700,5

2.466,0

2.367,0

6.533,5

5

Lưới điện phân phối trung thế

1.508,8

1.949,8

2.077,8

5.536,4

6

Lưới điện phân phối hạ thế

1.939,2

1.623,9

2.094,9

5.658,0

7

Đầu tư khác

770,0

720,0

700,0

2.190,0

II

Trả nợ gốc và lãi vay

1.700,0

1.800,0

2.100,0

5.600,0

III

Góp vốn thủy điện

160,0

100,0

260,0

B

Nguồn vốn có khả năng cân đối được

7.658,5

8.938,6

9.827,3

26.424,4

1

Nguồn vốn tự có

3.310,0

4.357,4

4.917,5

12.584,9

1.1

Vốn KHCB

3.310,0

4.357,4

4.917,5

12.584,9

1.2

Vốn bán cổ phần

1.3

Quỹ ĐT phát triển và lợi nhuận

1.4

Vốn tự có khác

2

Vốn ngân sách cấp

110,0

400,0

500,0

1.010,0

3

Vốn vay nước ngoài

1.914,0

2.381,2

2.309,8

6.605,0

4

Vốn vay TD ưu đãi

40,0

5

Vốn vay TDTM

2.280,0

1.800,0

2.100,0

6.180,0

6

Vốn khác

4,5

C

Nguồn vốn còn thiếu

120,0

121,1

22,4

263,5

D

Tỷ lệ % vốn cân đối được (=B/A)

98,46%

98,7%

99,8%

99,0%


NGUYỄN TÂM (thực hiện)/ NangluongVietnam.vn

Kỳ tới: Giải pháp tháo gỡ khó khăn về nguồn vốn cho các dự án điện

CÁC BÀI VIẾT BẠN ĐỌC QUAN TÂM

Tình hình châu Á 2014: Dự báo bất ngờ sau bất ổn
Nếu Mỹ chọn phương án đối đầu với Iran?
Kịch bản về một cuộc chiến khủng khiếp nhất trong lịch sử
Bình luận của chuyên gia Nhật về Quân cảng Cam Ranh

Chính sách "ngoại giao độc tài" Trung Quốc quay về phản chủ



TÒA SOẠN TẠP CHÍ NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM
Phòng 406-407-408, Tòa nhà Văn phòng, số 87 Láng Hạ, Ba Đình, Hà Nội
Điện thoại: 024.22113344 - Fax: 024.35147193
Email: toasoan@nangluongvietnam.vn
Hotline: 0969998811 - 0969998822 - 0942632014 Trang TTĐT của Tạp chí Năng lượng Việt Nam hoạt động theo Giấy phép số: 66/GP-TTĐT, cấp ngày 30/3/2018
của Cục Quản lý Phát thanh, Truyền hình và Thông tin Điện tử - Bộ Thông tin & Truyền thông.

Based on MasterCMS 2012 ver 2.3