Dự báo

Dầu mỏ liệu có thể trở thành "phép màu" trong bầu cử tổng thống Mỹ lần thứ 45?

10:00 |12/08/2012

 - 

Nước Mỹ - cường quốc hàng đầu trên thế giới, luôn muốn chứng tỏ hình ảnh một siêu cường hùng mạnh, vững chãi tuyệt đối và không phải phụ thuộc vào bất kỳ một quốc gia nào khác. Nhưng sự thật là trong lĩnh vực năng lượng, Mỹ lại phụ thuộc vào rất nhiều vào các quốc gia lớn, nhỏ trên khắp thế giới. Để bảo đảm trọn vẹn quyền lực của một siêu cường và trấn an dư luận người dân Mỹ, chính quyền ông Obama gần đây đang nỗ lực thực hiện một cuộc “cách mạng năng lượng Mỹ” nhằm đáp ứng các mục tiêu về an ninh năng lượng tại quốc gia này. Chưa vội bàn luận đến khía cạnh thành công hay thất bại của cuộc cách mạng này, nhưng truyền thông Mỹ và cả thế giới có thể chắc chắn một điều rằng, những vấn đề như “cách mạng năng lượng Mỹ” hay “nước Mỹ độc lập về năng lượng” sẽ là đề tài tranh luận nóng hổi được đem ra mổ xẻ, trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ cuối năm nay. NangluongVietnam.vn xin giới thiệu bài phân tích về mối liên hệ giữa chính sách năng lượng Mỹ và cuộc bầu của tổng thống Mỹ năm 2012,  của ông Jen Alic, chuyên gia năng lượng, đồng thời là người sáng lập của Công ty tư vấn tài chính ISA, Bosnia and Herzegovina.

Bối cảnh cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2012

Cuối năm nay, nước Mỹ sẽ chứng kiến cuộc bầu cử tổng thống lần thứ 57 trong lịch sử quốc gia này. Cuộc bầu cử sẽ diễn ra vào ngày 6/11/2012, dự kiến sẽ có khoảng 27 ứng viên cho chiếc ghế tổng thống Mỹ đến từ khắp các bang trên nước Mỹ. Nhưng có ảnh hưởng và dự đoán sẽ dành được nhiều phiếu bầu nhất vẫn là 4 ứng cử viên đến từ 4 Đảng lớn của Mỹ là: Đảng Dân Chủ, Đảng Cộng Hòa, Đảng Tự Do và Đảng Xanh (ông Obama là ứng cử viên của Đảng Dân Chủ).

Năm nay, khả năng trúng cử cao vẫn là ông Obama sẽ tiếp tục nắm giữ chiếc ghế tổng thống Mỹ, nhưng không vì thế mà báo giới Mỹ và cả thế giới quan tâm ít hơn đến những diễn biến hứa hẹn sẽ rất kịch tính trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2012.

Các ứng cử viên đều đang rục rịch chuẩn bị cho phần hùng biện trước công chúng, khi tranh cử tổng thống của mình, từng thiếu sót dù là nhỏ nhặt nhất trong chính sách của Mỹ cũng như chiến lược tranh cử của đối phương đều được các ứng viên phân tích sát sao và lợi dụng tối đa.

Chính vì thế, gần như chắc chắn rằng, chủ đề “độc lập về năng lượng của Mỹ” sẽ được các ứng cử viên nghiên cứu và lợi dụng triệt để nhằm tìm ra những lý lẽ thuyết phục trong bài diễn văn tranh cử của mình.

Cuối năm nay, nước Mỹ sẽ chứng kiến cuộc bầu cử tổng thống lần thứ 57 trong lịch sử quốc gia này. Cuộc bầu cử sẽ diễn ra vào ngày 6/11/2012, dự kiến sẽ có khoảng 27 ứng viên cho chiếc ghế tổng thống Mỹ đến từ khắp các bang trên nước Mỹ.

Sức nặng dầu mỏ từ Trung Đông và Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ 2012

Giá dầu thô tăng giảm mỗi ngày đang là mục tin tức được cả thế giới quan tâm, sức nặng ảnh hưởng của dầu thô lên các khía cạnh kinh tế, chính trị, an ninh quốc phòng là điều không cần bàn cãi. Vấn đề ở đây là Mỹ - một siêu cường số 1 của thế giới dường như cũng không thể thoát khỏi sức nặng ảnh hưởng đó. Chính quyền ông Obama lúc nào cũng hứa hẹn về một viễn cảnh tươi sáng “nước Mỹ độc lập về năng lượng” trong tương lại, nhưng nước Mỹ vẫn không thể phủ nhận một sự thực rằng, hàng năm Mỹ đang nhập khẩu một lượng dầu thô khổng lồ từ các nước Trung Đông.

Phụ thuộc quá nhiều vào nguồn cung dầu mỏ từ Trung Đông không chỉ khiến sức mạnh Mỹ thuyên giảm đáng kể mà còn khiến dư luận người dân Mỹ bất mãn và vô hình chung, tạo nên điểm “yếu chết người” cho các ứng viên tranh cử ghế tổng thống Mỹ dễ dàng công kích chính quyền ông Obama.

Nếu nước Mỹ muốn hoàn thành mục tiêu “độc lập về năng lượng” thì quốc gia này phải ngừng ngay nhập khẩu khoảng 8 triệu thùng dầu thô mỗi ngày từ nước ngoài. Mỹ phải tự đáp ứng nhu cầu năng lượng trong nước bằng cách tăng sản lượng khai thác dầu mỏ và khí gas thiên nhiên, sử dụng tiết kiệm và hiệu quả nhiên liệu, chú trọng đến phát triền nguồn năng lượng tái tạo.

Theo thời báo Wall Street, New York, thì phải đến năm 2035, Mỹ mới hoàn toàn không phụ thuộc vào nguồn cung dầu mỏ từ Trung Đông. Thay vì nhập khẩu dầu thô từ Trung Đông, Mỹ sẽ nhập khẩu dầu thô chính từ đồng minh Canada (hoặc thêm một phần nhỏ từ Brazil).

Với việc Canada phát hiện thêm nhiều giếng dầu mới và áp dụng phương pháp bơm thủy lực tiên tiến thì quốc gia này hứa hẹn sẽ khai thác sản lượng dầu mỏ vượt bậc để cung cấp đầy đủ nhu cầu cho Mỹ.

Nhưng dựa vào nhập khẩu dầu mỏ từ những đồng minh thân cận vẫn chưa đủ để Mỹ thoát khỏi sức nặng ảnh hưởng từ “quyền lực dầu mỏ” của các nước Trung Đông. Quốc gia này sẽ phải nỗ lực hơn nữa trong việc hiện đại hóa và nâng cao năng suất khai thác từ các nguồn năng lượng tái tạo khác.

Ngay cả Tổng giám đốc của ExxonMobil, Mỹ, ông Rex Tillerson cũng phải công nhận, năng lượng tái tạo sẽ là hướng đi của tương lai. Không chỉ thân thiện với môi trường, năng lượng tái tạo còn hứa hẹn đem lại tiềm năng vô hạn cho nhân loại. Nhưng quan trọng nhất vẫn là chính phủ các quốc gia trên thế giới luôn dành nhiều ưu tiên và chú trọng quy hoạch năng lượng tái tạo như một nguồn cung năng lượng chủ chốt trong tương lai.

Các chuyên gia phân tích chính trị Mỹ cho hay, có khả năng rất cao là, các ứng viên cho ghế tổng thống Mỹ năm 2012 của Đảng Cộng Hòa sẽ hứa hẹn với người dân Mỹ rằng, họ sẽ đầu tư mạnh tay hơn nữa để phát triển ngành công nghiệp năng lượng tái tạo cho nước Mỹ nếu họ ứng cử thành công vị trí tổng thống.

Đây là một chiến lược tranh cử khá khôn ngoan, khi mà chính quyền ông Obama vẫn thường xuyên bị chỉ trích là “chưa quan tâm đầy đủ” đến ngành năng lượng tái tạo tại quốc gia này.

Mỹ vẫn phải phụ thuộc vào lượng lớn dầu thô cung ứng từ Trung Đông

Ngừng nhập khẩu dầu mỏ từ Trung Đông, Mỹ chưa hẳn đã thoát khỏi sức nặng từ “quyền lực dầu mỏ” tại khu vực này

Cơ quan Quản lý thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) dự kiến đến năm 2020, nước Mỹ sẽ tự đáp ứng được một nửa nhu cầu dầu mỏ của mình bằng các nguồn cung dầu mỏ trong nước. Đến năm 2035 thì việc vận chuyển dầu mỏ từ Trung Đông đến Bắc Mỹ sẽ “gần như chấm dứt”.

Tuy nhiên theo ông Carlos Pascual, chuyên gia cao cấp tại Cơ quan quản lý thông tin năng lượng Mỹ, thì “người dân Mỹ không nên nghĩ bản báo cáo dự đoán của EIA là tín hiệu tích cực, thông điệp của chúng tôi muốn gửi đến mọi người ở đây là, chúng ta vẫn sẽ phải phụ thuộc vào nguồn cung dầu mỏ từ Trung Đông và liệu nước Mỹ sẽ xoay xở thế nào? Nếu từ nay đến năm 2035 các nước Trung Đông đột ngột ngừng cung cấp dầu thô cho chúng ta”.

Khả năng trên dù là giả định, nhưng cũng không hoàn toàn bị loại trừ. Hãy thử lấy ví dụ chuyện giá dầu thô tăng giảm làm minh chứng, giá dầu thô gần đây giảm có liên quan đến việc đồng Euro giảm và thị trường sản xuất hàng hóa Trung Quốc bị chững lại. Những lý do trên tưởng chừng như không mấy liên quan và rất bất ngờ, nhưng cũng đủ để khiến giá dầu thô trên thị trường thế giới lao dốc trong thời gian vừa qua.

Vậy điều gì có thể chắc chắn rằng, các nước Trung Đông sẽ không bao giờ ngừng cung cấp dầu thô cho Mỹ?

Bất kỳ một biến cố chính trị nào dù là nhỏ nhất, nhưng qua một “hiệu ứng đô - mi - nô” phù hợp thì cuối cùng vẫn có thể dẫn đến việc Mỹ mất đi nguồn cung dầu mỏ từ Trung Đông. Diễn biến “Mùa xuân Ả Rập” gần đây tại các nước Trung Đông là một minh chứng thuyết phục nhất cho lập luận này.

Thế giới đã và đang chứng kiến hậu quả khi “Mùa xuân Ả Rập quét qua các nước Trung Đông”, đó là: những cuộc biểu tình toàn quốc khiến toàn Ai Cập tê liệt, cuộc nội chiến đẫm máu tại Lybia, những chia rẽ dân tộc sâu sắc khó có thể hòa giải tại Syria hay một Yemen đang trên bờ vực nội chiến … “Mùa Xuân Ả Rập” dường như đang trở thành “cơn ác mộng” với giới chức cầm quyền tại các quốc gia Trung Đông.

Vậy điều gì sẽ xảy ra khi “Mùa xuân Ả Rập” lan sang Ả Rập Xê Út - quốc gia Trung Đông xuất khẩu dầu thô lớn nhất cho Mỹ?

Vùng phía Đông Ả Rập Xê Út nằm ngay sát khu vực tỉnh Houthi, Yemen, nơi đang có bạo loạn bùng phát. Tỉnh Houthi là địa bàn chiếm giữ của nhóm nổi dậy Hồi giáo thiểu số Shi’ite, nếu tương lai nhóm này quyết định mở rộng địa bàn hoạt động sang vùng biên giới Đông Ả Rập Xê Út thì hậu quả sẽ là bạo lực biên giới bùng phát tại đây, hoạt động khai thác dầu thô tại vùng đất màu mỡ phía Đông này chắc chắn sẽ bị gián đoạn và ngừng trệ vì những xung đột leo thang.

Nếu Ả Rập Xê Út đột ngột ngừng cung cấp dầu thô thì đây sẽ là một cú shock lớn với không chỉ riêng nước Mỹ, mà còn cho tất cả các nước nhập khẩu dầu thô trên thế giới. Giá dầu thô trên thế giới sẽ tăng vọt, cho dù Mỹ có thể chuyển hướng sang khai thác triệt để nguồn cung dầu mỏ trong nước và phụ thuộc vào trữ lượng dầu mỏ dồi dào của các đồng minh thân cận như Canada.

Vấn đề đơn giản ở đây là cung và cầu, ExxonMobil sẽ không đời nào bán giá dầu của mình thấp hơn giá dầu thô chung của thế giới. Người dân Mỹ sẽ không thể trông chờ một “nghĩa cử cao đẹp” hay “tinh thần yêu nước quên mình” từ bất kỳ công ty khai thác dầu mỏ nào trong nước cả.

Nếu giả sử trường hợp Ả Rập Xê Út ngừng xuất khẩu dầu thô, các công ty khai thác dầu mỏ Mỹ sẽ coi đây như một “cơ hội vàng” để kiếm lời, họ sẽ cố gắng bán dầu thô với giá cắt cổ cho bất kỳ đối tác nào có nhu cầu cả trong lẫn ngoài nước.

Khi giá dầu thô tăng lên quá cao thì mọi chuyện có thể lại xoay chiều rất nhanh. Người dân trước kia luôn gây sức ép lên chính phủ để sớm đạt được “một nền độc lập về năng lượng” nay lại sẵn sàng mua nhiên liệu giá rẻ mà chẳng thèm quan tâm nó được sản xuất tại Mỹ hay tại Trung Đông. Niềm kiêu hãnh của người dân Mỹ về một cường quốc hàng đầu thế giới, không bị phụ thuộc vào bất kỳ quốc gia nào sẽ tạm thời gạt qua một bên để phục vụ lợi ích cá nhân.

Vậy dù Mỹ không nhập khẩu dầu thô từ Trung Đông nữa thì sức nặng dầu thô tại Trung Đông vẫn có thể ảnh hưởng đến người dân Mỹ. “Nền độc lập về năng lượng” tại Mỹ nếu có đạt được thì vẫn chưa chắc đã trọn vẹn.

Cần định nghĩa lại khái niệm “độc lập về năng lượng” tại Mỹ

Sự thật đáng buồn là cả chính phủ lẫn người dân Mỹ đều hiểu sai hoàn toàn về khái niệm “độc lập về năng lượng”. Người Mỹ quá quan tâm đến yếu tố nước ngoài khi nhập khẩu dầu mỏ. Với họ, nếu Mỹ nhập khẩu dầu mỏ từ nước ngoài thì Mỹ đang phụ thuộc vào nguồn cung dầu mỏ từ quốc gia đó. Chính quan điểm ấu trĩ trên đã khiến họ quên đi bản chất cốt lõi của vấn đề.

Khái niệm “độc lập về năng lượng” phải được hiểu là khi nguồn cung dầu mỏ cả trong lẫn ngoài nước bị đóng băng thì nước Mỹ vẫn hoàn toàn có khả năng tự đáp ứng được nhu cầu năng lượng trong nước. Chỉ khi người dân Mỹ, chính phủ Mỹ gần như không phải chịu bất kỳ một sức nặng ảnh hưởng nào từ dầu mỏ (cho dù đó có là từ nguồn cung dầu mỏ trong hay ngoài nước) thì nước Mỹ mới là một quốc gia hoàn toàn “độc lập về năng lượng”.

Được, mất của cuộc cách mạng năng lượng dưới thời ông Obama

Chính quyền ông Obama đang tích cực tiến hành “một cuộc cách mạng năng lượng”. Chắc chắn chủ đề “cách mạng năng lượng Mỹ” sẽ là đề tài tranh luận nảy lửa trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ.

Vậy hãy cùng nhận xét một cách khách quan về những ưu, nhược điểm trong chính sách năng lượng trên của chính quyền ông Obama.

Theo như nhiều chuyên gia năng lượng phân tích thì hệ quả của cuộc cách mạng năng lượng này sẽ là “ 2 bước tiến, 1 bước lùi”.

Giải thích về lời bình luận trên, các chuyên gia năng lượng cho hay: Cuộc cách mạng năng lượng Mỹ gồm hai trụ cột chính, một là hiện đại hóa công nghệ khoan và công nghệ khai thác dầu mỏ nhằm nâng cao năng suất khai thác, hai là đẩy nhanh tiến độ hiện đại hóa ngành công nghiệp năng lượng tái tạo.

Hiện đại hóa ngành năng lượng tái tạo sẽ giúp Mỹ có thêm “2 bước tiến”, nhưng tích cực hiện đại hóa công nghệ để nâng cao năng suất khai thác dầu mỏ lại khiến Mỹ “lùi 1 bước”. Vì đơn giản là công nghệ tiên tiến sẽ đem lại nhiều hệ quả xấu ngoài mong muốn.

Khi các mũi khoan đi sâu vào mặt đất, sẽ phá vỡ kết cấu bề mặt trái đất, gây nên những xáo trộn và mất cân bằng cho bề mặt lục địa, hậu quả có thể là những trận động đất dữ dội. Chưa kể đến công nghệ khoan thủy lực mới đang được áp dụng, được cho là sẽ gây ô nhiễm nghiêm trọng cho những mạch nước ngầm.

Tuy nhiên, chung quy nhận xét một cách khách quan mà nói thì cuộc cách mạng năng lượng do chính quyền ông Obama khởi xướng chắc chắn sẽ đem lại nhiều cái được cho người dân Mỹ hơn là những cái mất. Năng suất khai thác dầu thô, khí gas tại Mỹ càng tăng cao thì giá nhiên liệu tại Mỹ và quốc tế sẽ càng giảm. Về lâu về dài người dân Mỹ sẽ ít phụ thuộc hơn vào giá cả nhiên liệu lên xuống thất thường của thị trường.

Chính quyền ông Obama chưa hẳn đã “hết vốn” trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ sắp tới.

NangluongVietnam



TÒA SOẠN TẠP CHÍ NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM
Phòng 406-407-408, Tòa nhà Văn phòng, số 87 Láng Hạ, Ba Đình, Hà Nội
Điện thoại: 024.22113344 - Fax: 024.35147193
Email: toasoan@nangluongvietnam.vn
Hotline: 0969998811 - 0969998822 - 0942632014 Trang TTĐT của Tạp chí Năng lượng Việt Nam hoạt động theo Giấy phép số: 66/GP-TTĐT, cấp ngày 30/3/2018
của Cục Quản lý Phát thanh, Truyền hình và Thông tin Điện tử - Bộ Thông tin & Truyền thông.

Based on MasterCMS 2012 ver 2.3