Điện lực

Quy hoạch phát triển điện lực và một số kiến nghị sửa đổi Luật Điện lực Việt Nam (Kỳ 2)

13:16 |04/09/2012

 - 

Kỳ 1, PGS, TS Bùi Huy Phùng đã khái quát nội dung cơ sở pháp lý của quy hoạch phát triển điện lực, thực tiễn công tác xây dựng quy hoạch phát triển điện lực… Trên cơ sở đó tác giả đã đưa ra 3 nhận xét về Luật Điện lực 2004. Kỳ 2 của bài viết là những nhận xét tiếp theo và kiến nghị sửa đổi một số nhược điểm, bất cập của Luật Điện 2004. Đặc biệt là vấn đề quy định lập Quy hoạch (Điều 9) và bổ sung điều về trách nhiệm của các tổ chức trong việc lập, phê duyệt, thực hiện quy hoạch…

PGS, TS Bùi Huy Phùng, Chủ tịch Hội đồng Khoa học - Hiệp hội Năng lượng Việt Nam

>> Quy hoạch phát triển điện lực và một số kiến nghị sửa đổi Luật Điện lực Việt Nam (Kỳ 1)

4. Quy hoạch điện lực vùng

Đã từ lâu, Việt Nam đã xây dựng và thực hiện Quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội ở nhiều vùng: Tây Nguyên, Tây Bắc, Đông bằng sông Hồng, đồng bằng Nam bộ vv... Ở mỗi vùng ngoài những đăc điểm địa lý, kinh tế, xã hội, an ninh, quốc phòng, còn có đặc điểm về các nguồn năng lượng.

Ví dụ vùng Tây Bắc, Tây Nguyên tập trung thuỷ điện; vùng Đông Bắc là vùng than; Duyên hải Nam Trung bộ năng lượng tái tạo dồi dào...

Thời gian qua khi xây dựng quy hoạch phát triển các vùng, chúng ta chưa chú ý xây dựng quy hoạnh năng lượng/điện lực vùng. Trong Chương trình Tây Nguyên giai đoạn 1984-1990, chỉ có đề tài: Xây dựng cơ sở khoa học cho quy hoạch năng lượng vùng Tây Nguyên.

Để phát huy đặc điểm năng lượng vùng, góp phần cung cấp năng lượng/điện năng cho phát triển KT-XH vùng trong một số trường hợp cần thiết nên tổ chức xây dựng quy hoạch năng lượng/điện lực vùng. QHPTĐL vùng được xây dựng trên cơ sở QHPTĐLQG và thời gian quy hoạch cũng cần thống nhất với quy hoạch quốc gia.

5. Tài liệu, số liệu lập quy hoạch

Một vấn đề khó khăn kéo dài nhiều năm nay vẫn chưa được giải quyết là cơ sở dữ liệu để xây dựng quy hoạch. Ở đây có hai mảng chính: tài liệu cơ sở chiến lược phát triển KT-XH đã có quy định trong Luật Điện lực và những tư liệu, số liệu kinh tế, kỹ thuật, xã hội, môi trường liên quan khác chưa có quy định.

Trong LĐL 2004 có ghi: Quy hoạch được lập trên cơ sở chiến lược phát triển KT-XH của đất nước/địa phương, đây là quy định hoàn toàn chính xác, tuy nhiên trên thực tế Việt Nam trong thời gian qua, chiến lược KT-XH đất nước/địa phương thường chỉ mới là định hướng, chưa có các chỉ tiêu phát triển, để làm cơ sở, thông tin đầu vào cho tính toán quy hoạch. Cơ quan, chuyên gia làm nhiệm vụ lập quy hoạch, thường phải tự xây dựng lấy các chỉ tiêu phát triển KT-XH 10 năm và 10 năm tiếp theo, đặc biệt đối với các địa phương là một thách thức lớn…

Các tư liệu, số liệu kinh tế, kỹ thuật, môi trường, xã hội phục vụ tính toán xây dựng quy hoạch, mảng số liệu này rất lớn, gồm số liệu quá khứ và dự báo. Các số liệu quá khứ là các số liệu thống kê của các ngành, TW, địa phương không đầy đủ và thiếu chính xác, hệ thống thống kê của Việt Nam còn quá đơn giản, thiếu và không chính xác. Các số liệu dự báo về chỉ tiêu kinh tế, kỹ thuật của công nghệ dự kiến sử dụng, các chỉ tiêu môi trường, biến đổi khí hậu..., hiện tại mỗi đơn vị, chuyên gia thu thập chuẩn bị theo cách của mình, chưa có cơ quan nào được giao nhiệm vụ chuẩn bị và chịu trách nhiệm lưu trữ, thẩm định.

Khâu chuẩn bị thông tin nói trên mà không tốt thì nội dung quy hoạch được xây dựng sẽ kém chất lượng, cần thiết có quy định trong Luật về cơ sở dữ liệu.

Kiến nghị sửa đổi một số nội dung quy hoạch trong Luật Điện lực 2004

Về điều 9 - Quy định về lập Quy hoạch

1) Quy hoạch PTĐLQG cần được xây dựng không những trên cơ sở chiến lược phát triển KT-XH của đất nước mà cả trên cơ sở quy hoạch năng lượng tổng thể quốc gia (hay còn gọi là cân bằng năng lượng quốc gia).

2) Quy hoạch PTĐL tỉnh/TP trực thuộc TW nên được quy định thời gian 10 năm và định hướng 10 năm tiếp theo thống nhất với quy hoạch quốc gia, trong văn bản dưới luật cần quy định những nội dung làm rõ sự phù hợp kết nối với quy hoạch quốc gia.

3) Bỏ nội dung xây dựng QHĐL cấp huyện/quận; Hoạt động điện lực cấp huyện/quận cần tuân thủ quy hoạch, kế hoạch phát triển điện lực của tỉnh/TP, được chuẩn bị và phê duyệt theo cùng kế hoạch phát triển KT-XH của huyện/quận.

4) Nội dung của các quy hoạch (quốc gia và địa phương) ở thời đoạn 10 năm đầu cần được phân rõ cho từng giai đoạn 5 năm, để thuận tiện cho thực hiện và quản lý.

5) Xem xét bổ sung quy hoạch phát triển điện lực vùng, trong những trường hợp mà Bộ Công Thương hoặc Chính phủ thấy cần thiết.

Bổ sung điều về trách nhiệm của các tổ chức trong việc lập, phê duyệt và thực hiện quy hoạch

1) Các tổ chức cung cấp dữ liệu để xây dựng quy hoạch phát triển điện lực chịu trách nhiệm về độ tin cậy, tính trung thực của dữ liệu đã cung cấp.

2) Căn cứ quy hoạch phát triển điện lực và quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt, Uỷ ban nhân dân các cấp có trách nhiệm bố trí đủ quỹ đất cho xây dựng các công trình điện lực.

3) Uỷ ban nhân dân các cấp trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với chủ đầu tư dự án điện lực lập và thực hiện kế hoạch giải phóng mặt bằng, di dân, tái định cư; bồi thường thiệt hại về đất đai, tài sản; bảo vệ diện tích đất dành cho dự án và hành lang an toàn của công trình điện lực theo đúng tiến độ.

4) Các nhà đầu tư được chọn thực hiện các dự án quy hoạch phải đảm bảo đúng trách nhiệm của mình.

5) Tổ chức lập, thẩm định và xét duyệt quy hoạch phải chịu trách nhiệm về chất lượng quy hoạch.

Tổ chức xây dựng QHNLTT để làm cơ sở cho việc lập các quy hoạch phân ngành: điện, than, dầu-khí, NLTT, năng lượng hạt nhân vv...

NangluongVietnam.vn

Tài liệu tham khảo

1. Luật Điện lực-2004.

2. Các BC tổng hợp ý kiến về sửa đổi LĐL của QH, Bộ CT.

3. QĐ 42/BCN, 12-2005.

4. QHĐ VII, 7-2011.

5. QH phát triển ngành Than VN, 1-2012.

6. Bùi Huy Phùng và cs.Nghiên cứu phương án tổng thể khai thác và sử dụng hợp lý các nguồn tài nguyên năng lượng VN, BCĐT thuộc CTKH&CN trọng điểm. Bộ CN, GĐ 2001-2005-Viện KH&CN VN, 8-2005.

7. Bùi Huy Phùng - Những vấn đề cơ bản về nghiên cứu Quy hoạch phát triển năng lượng quốc gia đến 2030 và tầm nhìn đến 2050, Bản tin KTTW, số đặc san số 116, 6-2006.

8. Bùi Huy Phùng - Quy hoạch năng lượng tổng thể - cơ sở khoa học và pháp lý cho quy hoạch các phân ngành năng lượng, Tạp chí Năng lượng Việt Nam, Trang thông tin điện tử NangluongVietnam.vn (Ngày 17-6-2012).



®   Khi đăng lại tin, bài, hay trích dẫn số liệu phải ghi rõ nguồn: TẠP CHÍ NĂNG LƯỢNG VIỆT NAM và dẫn link tới bài gốc trên NangluongVietnam.vn

Based on MasterCMS 2012 ver 2.3